150 milyar avroluk SAFE yetmedi: AB yeni programı tartışıyor

Burak Seletuz / 09.02.2026 17:00

Avrupa Birliği, 150 milyar avroluk savunma kredi programına yönelik başvuruların beklentilerin üzerinde gerçekleşmesinin ardından yeni savunma finansmanı imkânlarını değerlendiriyor. Kaynaklar, mevcut program kapsamında kaynak dağıtımının sürdüğünü ve görüşmelerin erken aşamada bulunduğunu belirtiyor.

Kaynaklara göre, Avrupa Komisyonu hâlen mevcut kredi programı çerçevesinde fon dağıtımını sürdürüyor. Sürece ilişkin değerlendirmelerde bulunan yetkililer, ülkelerin talepleri ile nihai sözleşmeler arasındaki farklar nedeniyle fonda birkaç milyar avronun kullanılmadan kalmasının beklendiğini ifade etti.

İkinci kredi programı ihtimali

Kaynaklar, mevcut fonların ilkbahar aylarında tükenmesinin ardından Komisyonun süreci yeniden değerlendireceğini ve ikinci bir kredi programını da içerebilecek yeni bir finansman turunun uygulanabilirliğini inceleyeceğini belirtiyor.

Söz konusu görüşmeler, AB’nin Rusya’nın saldırgan tutumuna karşı savunma kapasitesini güçlendirme ve ABD Başkanı Donald Trump’ın Avrupa’daki ABD güvenlik taahhütlerini azaltma yönündeki yaklaşımı karşısında, yerel savunma üretimini artırma hedefiyle ilişkilendiriliyor.

SAFE programının kapsamı

AB, geçen yıl ortak savunma tedarikini teşvik etmek ve askeri teçhizatın kıta genelinde taşınmasına ilişkin prosedürleri sadeleştirmek amacıyla “SAFE” adı verilen kredi programını oluşturdu. Bu kapsamda Komisyon, sermaye piyasalarından sağladığı kaynakları, , kara araçları ve füze savunma sistemleri dâhil olmak üzere eksik görülen belirli ürünlerin tedariki için üye ülkelere kredi olarak aktardı.

Programa yönelik talep yüksek oldu. AB başkentleri başlangıçta 190 milyar avroluk başvuruda bulundu. Komisyon, bunun ardından yaklaşık 150 milyar avroyu onayladı ve ülkelerden harcama planları hazırlamalarını talep etti. AB yürütme organı, bu planları inceleyerek kaynakları uzun vadeli ve düşük maliyetli krediler şeklinde dağıtıyor.

Onaylanan ve bekleyen planlar

Son günlerde Komisyon, 19 üye ülkenin planlarını onayladı. Birkaç ülkenin planı ise değerlendirme sürecinde bulunuyor.

Komisyon Sözcüsü Thomas Regnier, konuya ilişkin açıklamasında, “Komisyon şu anda kalan üç üye devletin SAFE ulusal planlarını değerlendiriyor. Bu aşamada olası ikinci bir SAFE fonu hakkında spekülasyon yapmayacağız” ifadelerini kullandı.

Kullanılmayan fon ihtimali

Kaynaklara göre, bazı harcama planlarının başlangıçta onaylanan tutarlardan daha düşük kaynak gerektirmesi nedeniyle Komisyonun tahsis edebileceği kullanılmamış fonların ortaya çıkması mümkün görülüyor. Yetkililer, bu ihtimali mevcut aşamada değerlendiriyor.

Sürecin tamamlanmasının ardından Komisyonun ilave finansman seçeneklerini ele alması ve yeni bir kredi programını da bu seçenekler arasında değerlendirmesi bekleniyor.

Kaynak: savunmaSanayiSt