İran’ın 3 Nisan’da ülkenin güneyinde düşürdüğü ABD Hava Kuvvetlerine ait F-15E Strike Eagle savaş uçağına yönelik saldırının ayrıntıları ortaya çıktı. New York Times’ın ABD’li askerî yetkililere dayandırdığı haberine göre İran güçleri, uçağın konumunu belirlemek için insansız hava araçlarından yararlandıktan sonra omuzdan atılan bir hava savunma füzesi kullandı.
Haberde İran’ın, Rusya-Ukrayna Savaşı’nda gözlemlenen taktiklerden yararlanarak Amerikan uçaklarının girdiği bölgeye bir İHA sürüsü gönderdiği belirtildi. İHA’lardan elde edilen verilerin F-15E’nin konumunun yanı sıra hızının ve uçuş yönünün belirlenmesini sağladığı aktarıldı.
Mürettebata yalnızca yarım saniyelik uyarı
ABD’li yetkililere göre İran güçleri, İHA’lar aracılığıyla belirlenen uçuş güzergâhına göre omuzdan atılan, ısı güdümlü bir karadan havaya füze kullandı. F-15E’nin savunma sistemlerinin mürettebata füze çarpmadan yaklaşık yarım saniye önce uyarı verebildiği bildirildi.
Füzenin modeli ve saldırıda kullanılan İHA’ların türü açıklanmadı. ABD ordusu da İHA’lardan elde edilen verilerin füze ekibine nasıl aktarıldığına ilişkin teknik ayrıntıları kamuoyuyla paylaşmadı.
İran’ın saldırıda Ukrayna savaşından uyarlanan bir İHA destekli hedef tespit yöntemi kullandığı yönündeki değerlendirme, adı açıklanmayan ABD’li yetkililerin anlatımına dayanıyor. İran makamları bu operasyonel ayrıntıları doğrulayan kapsamlı bir açıklama yayımlamadı.
İki personel İran topraklarına indi
Vurulan iki kişilik F-15E’nin pilotu ile silah sistem subayı uçaktan fırlatma koltuklarıyla ayrıldı. Birbirlerinden kilometrelerce uzağa inen personelden pilot, ABD’nin düzenlediği muharebe arama-kurtarma operasyonuyla birkaç saat içinde bulundu.
Yaralı olduğu bildirilen silah sistem subayı ise İran güçlerinden yaklaşık iki gün boyunca kaçmayı başardı. Zagros Dağları çevresindeki engebeli arazide saklanan subay, ABD istihbaratının yer tespit çalışmalarının ardından özel harekât birlikleri tarafından kurtarıldı.
ABD Başkanı Donald Trump’ın daha sonra açıkladığı verilere göre ikinci kurtarma operasyonunda bombardıman, savaş, tanker ve arama-kurtarma uçakları dâhil 155 hava aracı görev aldı. Operasyonun bazı ayrıntıları ABD’li yetkililer tarafından açıklanırken İran’ın ABD’ye ait farklı hava araçlarını imha ettiği yönündeki iddiaları bağımsız kaynaklarca doğrulanmadı.
Olay, ABD’nin İran’daki harekâtı sırasında düşman ateşiyle kaybettiğini doğruladığı ilk insanlı savaş uçağı olarak kayıtlara geçti. F-15E’nin omuzdan atılan bir füzeyle vurulması, gelişmiş savaş uçaklarının alçak irtifada uçarken İHA destekli hedef tespit ağlarına ve taşınabilir hava savunma sistemlerine karşı karşıya kalabileceği riski gündeme getirdi.
