İsrail ordusu ile dış istihbarat teşkilatı Mossad, İran'ın savaşın ardından askerî kapasitesini beklenenden daha hızlı yeniden oluşturduğunu değerlendirdi. İsrail basınına göre balistik füze üretimindeki toparlanma, Tel Aviv açısından yeniden ciddi bir güvenlik tehdidi oluşturuyor.
Jerusalem Post'un İsrailli savunma yetkililerine dayandırdığı haberde, ABD ve İsrail'in İran'ın füze ve savunma sanayisine yönelik geniş çaplı saldırılarına rağmen Tahran'ın kritik üretim faaliyetlerini yeniden başlatmayı başardığı aktarıldı.
İsrail ordusu, İran'ın toparlanma hızına ilişkin güncel rakamları operasyonel gerekçelerle açıklamadı. İsrailli yetkililer açısından öncelikli konunun İran'ın savaş sonrasında elinde kalan füze sayısından çok üretim kapasitesini ne kadar sürede eski düzeyine çıkarabileceği olduğu belirtildi.
İran'ın füze stoku sekiz ayda neredeyse ikiye katlandı. İsrail istihbaratının hesaplamalarına göre İran'ın balistik füze stoku Haziran 2025'te yaklaşık 1.300 seviyesindeydi. Şubat 2026'ya gelindiğinde bu sayının yaklaşık 2.500'e yükseldiği tahmin edildi.
İsrail, Ekim 2024'te İran'daki balistik füze ve askerî sanayi tesislerine düzenlenen saldırıların üretimi en az bir yıl geciktirdiğini değerlendirmişti. Haziran 2025'te yaklaşık 100 füze ve sanayi hedefinin vurulmasının ardından da İran'ın üretim kapasitesinin birkaç yıl geriye götürüldüğü açıklanmıştı.
Ancak İran'ın yüksek hızlı üretim faaliyetlerini yeniden başlatması bu değerlendirmeleri değiştirdi. Jerusalem Post, Tahran'ın zarar gören kritik kabiliyetleri önceliklendirerek füze üretim zincirini yeniden kurduğunu yazdı.
Aylık üretim 300 füzeye ulaşabilir. İsrailli yetkililerin değerlendirmesine göre İran, aylık 100 ila 300 balistik füze üretebilecek kapasiteye ulaşırsa stoklarını 2027'nin başında veya ortasında savaş öncesindeki düzeye yaklaştırabilir.
Bu rakamlar İran'ın mevcut üretim miktarını değil, üretim altyapısının tamamen toparlanması durumunda ulaşabileceği kapasiteyi ifade ediyor. İran yönetimi güncel balistik füze stoku ve aylık üretim miktarı hakkında resmî veri yayımlamıyor.
Uydu görüntüleri, ABD ve İsrail saldırılarında zarar gören bazı füze üslerinde yolların onarıldığını, enkazın kaldırıldığını ve çöken tünel girişlerinin yeniden açıldığını gösterdi. Onarım faaliyetleri, İran'ın füze üretimi ve depolama altyapısını yeniden faaliyete geçirmeye öncelik verdiğini ortaya koydu.
Saldırıların uzun vadeli etkisi tartışılıyor. ABD ve İsrail, yaklaşık 40 gün süren 2026 savaşında İran'daki 2.600'den fazla füze ve askerî sanayi hedefini vurduğunu açıkladı. İsrail, saldırıların İran'ın üretim tesisleri, füze rampaları ve depolama alanlarında ağır hasara yol açtığını duyurmuştu.
ABD istihbaratı ise mart ayındaki değerlendirmesinde İran'ın füze stokunun yalnızca üçte birinin imha edildiğinin kesin olarak doğrulanabildiğini bildirdi. Diğer füzelerin bir bölümünün hasar gördüğü veya yer altındaki tesislerde kaldığı değerlendirildi.
İran'ın hızlı onarım ve üretim faaliyetleri, İsrail'in Tahran'a yönelik uzun vadeli stratejisini de etkileyebilir. İsrail ordusu İran'ın füze tesislerini, üretim hatlarını ve fırlatma kapasitesini sürekli takip etmeyi sürdürüyor.
Kaynak: The Jerusalem Post
