NATO’dan Kuzey Kutbu’nda “Arctic Sentry” girişimi

Burak Seletuz / 16.02.2026 11:40

NATO, iklim değişikliğinin yeni deniz rotalarını açması ve Rusya ile Çin’in artan askeri ilgisi nedeniyle Arktik ve Yüksek Kuzey bölgesinin giderek stratejik rekabetin ön hattına dönüştüğü uyarısında bulunarak yeni bir “geliştirilmiş teyakkuz faaliyeti” başlattığını açıkladı.

“Arctic Sentry” adı verilen girişim, bu hafta Brüksel’de gerçekleştirilecek NATO Savunma Bakanları toplantısı öncesinde Müttefik yetkililer tarafından duyuruldu. Girişimin amacı, kuzey harekât sahasındaki NATO ve ulusal faaliyetleri tek bir çatı altında toplayarak daha iyi koordine etmek olarak ifade edildi.

Arktik’in artan stratejik önemi

Üst düzey bir NATO askeri yetkilisi gazetecilere yaptığı açıklamada, Arktik’in artık “uzak bir sınır bölgesi” olmadığını belirterek çevresel ve jeopolitik koşullardaki değişimlerin İttifak’ın bölgeye daha fazla odaklanmasını zorunlu kıldığını söyledi. Yetkili, “Arktik ve Yüksek Kuzey artık uzak sınırlar değil. Artan stratejik öneme sahip bir bölgeyi oluşturuyor” ifadelerini kullandı.

Yetkiliye göre Arktik, küresel ortalamanın yaklaşık dört katı hızla ısınıyor. Bu durum yeni deniz taşımacılığı hatlarının açılmasına ve Asya, Avrupa ile Kuzey Amerika arasındaki ticaret rotalarının kısalmasına yol açıyor. Ancak aynı zamanda bölgenin stratejik değerini artırarak riskleri de büyütüyor. NATO yetkilisi, Rusya’nın askeri faaliyetlerindeki artışa dikkat çekerken, Çin’in de kendisini “Arktik’e yakın devlet” ilan etmesinin ardından kutup altyapısına yatırımlar yoluyla bölgedeki varlığını genişlettiğini vurguladı.

Savunma odaklı yeni koordinasyon çerçevesi

NATO yetkilileri, Arctic Sentry’nin saldırgan bir duruş anlamına gelmediğini, aksine geniş operasyon sahasında farkındalığı artırmayı ve faaliyet uyumunu güçlendirmeyi amaçlayan savunma odaklı ve şeffaf bir yapı olduğunu belirtti. Yetkili, girişimin NATO’nun Arktik güvenlik tehditlerine karşı “daha bağlantılı, daha uyumlu ve daha çevik” olmasını sağlayacağını ifade etti.

Faaliyetin aynı zamanda NATO’nun operasyonel ortamı daha iyi anlamasına yardımcı olması ve mevcut ulusal faaliyetleri daha geniş NATO şemsiyesi altına alması hedefleniyor. Önümüzdeki aylarda bazı ulusal faaliyetlerin NATO liderliğindeki faaliyetlere dönüştürülmesi bekleniyor. Yetkililer, girişimin belirli olarak Grönland’a odaklanmadığını, daha geniş Arktik ve Yüksek Kuzey bölgesini kapsadığını vurguladı.

NATO Genel Sekreteri de daha sonra düzenlediği basın toplantısında Rusya’nın artan askeri faaliyetleri ve Çin’in bölgeye yönelik ilgisinin İttifak’ın daha fazla adım atmasını gerektirdiğini belirtti. Arctic Sentry kapsamında Danimarka’nın “Arctic Endurance” ve Norveç’in “Cold Response” tatbikatları gibi on binlerce personelin katıldığı faaliyetlerin tek bir operasyonel çatı altında toplanacağı ifade edildi.

Genel Sekreter, bunun yalnızca mevcut çabaların yeniden adlandırılması olup olmadığına ilişkin soruya ise temel değişikliğin NATO’nun Arktik faaliyetlerini artık “tek komuta altında” koordine edecek olması olduğunu belirterek, bu sayede kabiliyet boşluklarının daha net görülebileceğini ve daha hızlı giderilebileceğini söyledi.

Kaynak: m5Dergi