Rusya’da tanker krizi: Yaptırımlar ve kayıplar Rus Donanmasını zorluyor

Burak Seletuz / 10.01.2026 18:00

Rusya, donanmasının mevcut durumu nedeniyle tanker koruma görevlerini yerine getirme kapasitesine ilişkin artan eleştirilerle karşı karşıya. Kremlin yanlısı analistler, Rus Donanması’nın gemi sayısı, harekât menzili ve lojistik kapasite açısından yetersizlikler yaşadığını kabul etti.

Kremlin yanlısı analistler tarafından yapılan ve askerî Voyennyy Osvedomitel kanalı tarafından aktarılan değerlendirme, ABD kuvvetlerinin dünya genelinde yaptırım kapsamındaki gemilere el koymayı sürdürdüğü bir dönemde paylaşıldı. Savunma çevreleriyle bağlantılı Rus yorumcular, Moskova’nın tanker koruma görevleri için gerekli gemi sayısına, harekât menziline ve lojistik kapasiteye sahip olmadığını ifade etti.

Marinera’ya el koyma sonrası değerlendirmeler

Bu açıklamalar, Kuzey Atlantik’te Rus bayraklı ham petrol tankeri Marinera’ya ABD tarafından el konulmasının ardından geldi. Olayın, bölgede Rus Donanması’na ait gemiler ve bir bulunmasına rağmen gerçekleştiği vurgulandı.

Voyennyy Osvedomitel, tanker el koymalarını engellemek amacıyla Rusya’nın “kılıçları çekilmiş şekilde Amerikan gemilerine saldırabileceği” yönündeki değerlendirmelerin gerçekçi olmadığını belirtti. Kanal, Rus Donanması’nın “böyle bir kabiliyete sahip olmadığını” ifade ederek, uzun süredir vaat edilen modernizasyon programlarının durma noktasına geldiğini ve Sovyet döneminden kalan gemilerin yeterli modernizasyondan geçirilmeden yaşlandığını aktardı.

Planlanan ve teslim edilen gemiler

Kremlin yanlısı yayınlarda aktarılan bir diğer Rus analitik kaynağa göre, Rusya 2000’li yılların başında başlatılan programlar kapsamında 2020 yılına kadar 44–50 adet yeni korvet ve fırkateyni hizmete almayı planladı. Ancak bu süre zarfında Rus Donanması’na yalnızca 16 adet gemi teslim edildi. Bunların 10’unu oluşturan korvetlerin ise kış koşullarında Kuzey Atlantik’te aktif şekilde görev yapabilme kabiliyetinin şüpheli olduğu belirtildi.

Kalan altı gemiden ikisinin hâlen Karadeniz’de bulunduğu, Ukrayna’daki savaş ve Türkiye’nin Montrö Sözleşmesi kapsamında uyguladığı kısıtlamalar nedeniyle bölgeden ayrılamadığı kaydedildi.

Modernizasyonun sınırlı kalması

Aynı kaynak, Rusya’nın Sovyetler Birliği’nden devraldığı yaklaşık 20 adet büyük denizaltı savunma gemisi, muhrip ve kruvazörü modernize etmeyi planladığını yazdı. Bugüne kadar ise yalnızca iki geminin kayda değer bir modernizasyondan geçirildiği belirtildi: Kruvazör Mareşal Ustinov ve fırkateyn Mareşal Şapoşnikov.

Sovyet yapımı diğer gemiler teknik olarak hizmette görünmeye devam etse de analistler, bu platformların ana üslerinden uzak bölgelerde uzun süreli operasyon yürütme kabiliyetine sahip olmadığını ifade etti. Birinci ve ikinci sınıf gemilerin Baltık Denizi ve Barents Denizi’nde varlık göstermeye yettiği, ancak Rus üslerinden binlerce kilometre uzakta kesintisiz koruma sağlamaya yeterli olmadığı kaydedildi.

Artan baskı ve kayıplar

Ukrayna’nın saldırıları sonucunda Karadeniz Filosu’nun muharebe kabiliyetinin büyük bölümünü kaybettiği, Hazar Filotillası’nın ise uzun menzilli insansız hava aracı saldırılarına defalarca maruz kaldığı aktarıldı. Rusya’nın Akdeniz’deki deniz varlığının, müttefik rejimlerin zayıflaması ve Türkiye’nin Rus donanma hareketlerini kısıtlaması nedeniyle gerilediği ifade edildi.

Voyennyy Osvedomitel’e göre, okyanus aşırı filonun güvenilirliğinin çökmesi Rusya’yı “yalnızca kâğıt üzerindeki bir kabiliyetle” baş başa bırakıyor. Analistler, Rus Donanması’nın tankerleri koruyamamasının; gemi inşa projelerindeki başarısızlıkların, yaptırımların ve 2022’de Ukrayna’nın işgalinden bu yana verilen kayıpların birikimli sonucu olduğunu belirtiyor.

Kaynak: savunmaSanayiSt