ABD

ABD Donanması, ilk nükleer uçak gemisi USS Enterprise'ın sökümü için 418 milyon dolarlık sözleşme imzaladı

ABD Donanması, dünyanın ilk nükleer tahrikli uçak gemisi USS Enterprise (CVN-65)'ın sökülmesi, geri dönüştürülmesi ve bertaraf edilmesi için NorthStar Maritime Dismantlement Services ile 418,5 milyon dolar değerinde sözleşme imzaladı.

ABD Donanması, ilk nükleer uçak gemisi USS Enterprise'ın sökümü için 418 milyon dolarlık sözleşme imzaladı

Söküm çalışmaları Alabama eyaletinin Mobile kentinde gerçekleştirilecek ve Eylül 2030'a kadar tamamlanması planlanıyor.

Dünyanın ilk nükleer uçak gemisiydi

1961 yılında hizmete giren USS Enterprise, sekiz nükleer reaktöre sahip dünyanın ilk nükleer tahrikli uçak gemisi olarak tarihe geçti.

Yaklaşık 51 yıl görev yapan gemi; Küba Füze Krizi, Vietnam Savaşı, Saygon'un tahliyesi, Afganistan ve Irak operasyonları dahil birçok önemli görevde yer aldı.

1964 yılında ise nükleer kruvazör USS Long Beach ve nükleer destroyer USS Bainbridge ile birlikte, yakıt ikmali yapmadan dünya çevresini dolaştığı Operation Sea Orbit görevini başarıyla tamamladı.

Müze olması yerine sökülmesine karar verildi

2012 yılında hizmet dışına çıkarılan USS Enterprise'ın nükleer yakıtı 2017'de gemiden çıkarıldı. Ancak sekiz reaktörlü benzersiz yapısı nedeniyle söküm yöntemine ilişkin çalışmalar uzun yıllar devam etti.

Geminin müzeye dönüştürülmesi yönünde çeşitli girişimler bulunsa da ABD Donanması, reaktörlerin gemi yapısına entegre olması nedeniyle bunun güvenli ve uygulanabilir olmadığına karar verdi.

Yeni Enterprise'ın yapımında kullanılacak

NorthStar, söküm ihalesini ilk olarak 2025 yılında 536,7 milyon dolar bedelle kazanmış, ancak ihale sürecine yapılan itiraz sonrası süreç yeniden değerlendirilmişti.

Yenilenen ihale sonucunda şirket aynı işi bu kez 418,5 milyon dolar bedelle üstlendi.

Söküm sırasında elde edilecek yaklaşık 35 bin ton çeliğin, Gerald R. Ford sınıfı yeni USS Enterprise (CVN-80) uçak gemisinin inşasında geri dönüştürülerek kullanılması planlanıyor.

Gelecek sökümler için referans olacak

ABD Donanması, USS Enterprise'ın söküm sürecini gelecekte hizmetten çıkarılacak Nimitz sınıfı nükleer uçak gemilerinin emekliye ayrılmasında uygulanacak yöntemler açısından kritik bir referans proje olarak görüyor.

Program kapsamında elde edilecek teknik ve operasyonel tecrübelerin, önümüzdeki yıllarda hizmetten ayrılacak diğer nükleer uçak gemilerinin söküm süreçlerinde kullanılması hedefleniyor.

Kaynak: GDH Digital · Yayın: 17 Temmuz 2026