Airbus’tan NATO için yeni nesil yüksek hızlı helikopter konseptleri
Airbus Helicopters, NATO’nun Yeni Nesil Döner Kanat Kabiliyetleri (NGRC) programı gereksinimlerini karşılamak amacıyla geliştirilen iki yeni rotor platformu konseptini tanıttı.
NATO destekli konsept çalışması kapsamında yürütülen projede Airbus; RTX bünyesindeki Collins Aerospace ve Raytheon ile füze üreticisi MBDA şirketleriyle iş birliği yapıyor.
Sunulan öneri, gelecekte müttefik askeri operasyonlarda kullanılmak üzere yüksek performanslı konvansiyonel bir helikopter ile yüksek hızlı bileşik rotor (compound rotorcraft) konseptini içeriyor. NGRC girişimi, çekişmeli muharebe ortamlarında görev yapabilecek, aynı zamanda müttefik kuvvetler için kullanılabilirlik, birlikte çalışabilirlik ve uzun vadeli işletme maliyetlerini iyileştirecek rotor platformlarının tanımlanmasını hedefliyor.
Airbus Helicopters, iki konseptin birbirine rakip değil tamamlayıcı platformlar olarak tasarlandığını vurgularken, modülerlik ve sadelik yaklaşımı sayesinde bakım süreçleri, eğitim altyapısı, silah entegrasyonu ve görev sistemlerinin Ortak Modüler Açık Sistem Mimarisi üzerinden paylaşılabileceğini belirtti.
Yüksek hız ve modüler mimari öne çıkıyor
Şirketin tasarım felsefesi, üretimi, bakımı ve modernizasyonu daha kolay platformlar geliştirmeye odaklanıyor. Airbus’a göre bu yaklaşım, NATO ortakları için operasyonel esneklik korunurken uzun vadeli maliyet etkinliği sağlayacak. Airbus Helicopters CEO’su Bruno Even, Avrupa’nın hem konvansiyonel hem de yüksek hızlı rotor platformları için uygun maliyet, operasyonel verimlilik ve yüksek görev hazır oranı açısından en iyi çözümü sunabilecek konumda olmasını hedeflediklerini ifade etti.
Even ayrıca Airbus’ın askeri helikopter portföyünde paralel modernizasyon çalışmalarını sürdürdüğünü belirterek NH90 platformu için uzun vadeli Block 1 ve Block 2 geliştirme yol haritası üzerinde çalıştıklarını, H145M, H160M ve H225M modellerinin ise uygun maliyet, bağlantı kabiliyeti ve bakım açısından yeni standartlar belirlediğini söyledi. Gelecek nesil çalışmaların; bağlantı teknolojileri, siber güvenlik, insanlı-insansız ekip çalışması, çok alanlı harekât, beka kabiliyeti ve muharebe hasarı onarımı gibi alanları kapsadığını da ekledi.
NGRC konsept çalışması, NATO Destek ve Tedarik Ajansı’nın (NSPA) Temmuz 2024’te Airbus Helicopters’a program kapsamında konsept liderliği sözleşmesi vermesinin ardından başlatıldı. Çalışma; NATO kuvvetleri için geleceğin orta sınıf çok amaçlı helikopterinin tasarımı, geliştirilmesi, üretimi ve lojistik destek süreçlerini incelemek üzere katılımcı ülkeler ile sanayi ortaklarını bir araya getiriyor.
Teknik açıdan Airbus’ın önerisi iki farklı operasyonel yaklaşım içeriyor. Konvansiyonel helikopter konsepti; güvenilirlik, lojistik uyumluluk ve geniş görev esnekliği için optimize edilmiş klasik rotor konfigürasyonuna dayanıyor ve personel taşıma, tıbbi tahliye, özel kuvvet operasyonları ile silahlı keşif görevlerini desteklemeyi hedefliyor.
İkinci konsept ise Airbus’ın X3 ve Racer gösterim programlarından türetilen yüksek hızlı bileşik rotor konfigürasyonunu temel alıyor. Bu tasarımda ana rotora ek olarak kanatlar ve itki pervaneleri kullanılarak daha yüksek seyir hızları ve genişletilmiş uçuş zarfı elde ediliyor. Airbus’a göre bu yapı hızlı ivmelenme ve yavaşlama kabiliyeti sağlarken daha hızlı tırmanış ve alçalma profillerine imkân tanıyor. Avrupa Yeni Nesil Rotor Teknolojileri programı kapsamında Racer demonstratörü üzerinde yapılan askeri pilot uçuş değerlendirmeleri de performans avantajlarını doğruladı.
Her iki konseptte ortak sistemler ve yüksek bağlantılı mimarinin kullanılması; eğitim ve lojistik süreçlerini basitleştirmeyi, NATO kullanıcılarının tüm platformu yeniden tasarlamadan görev kabiliyetlerini uyarlamasını mümkün kılmayı amaçlıyor. Airbus, konseptlerin siber güvenlik, insanlı-insansız ekip çalışması ve çok alanlı operasyonları destekleyen yüksek bağlantılı mimarilere dayandığını belirtti.
Kaynak: m5Dergi