Milli jet motorlarında ihracat ivmesi artıyor

Aksel Buzuter / 31.01.2026 16:00

Türkiye’nin savunma ve havacılık sanayiinde yerli imkânlarla geliştirilen jet motorlarının sayısı artarken, bu alandaki ihracat faaliyetleri de genişliyor. Kale Jet Motorları tarafından geliştirilen motorların yurt dışı projelerde kullanılmasına yönelik sevkiyatlar başlıyor ve önümüzdeki dönemde yeni ihracatların gerçekleştirilmesi öngörülüyor.

Savunma ve Havacılık Sanayii İmalatçılar Derneği (SASAD) Yönetim Kurulu Başkanı ve KALE Grubu Yönetim Kurulu Başkan Vekili Osman Okyay, 5. Savunma ve Havacılık Sanayiinde Küresel Stratejiler Konferansı’nda soruları yanıtladı.

Savunma sanayii ihracatında mevcut tablo

Osman Okyay, Türkiye’nin yaklaşık 10 milyar dolar civarında ihracatla dünyanın ilk 10 savunma sanayii ihracatçısı arasında yer aldığını ifade etti. Savunma sanayii ihracatının diğer sektörlere göre farklı dinamikler içerdiğini belirten Okyay, ihracat yapılan ülke sayısının artmasının önemli bir gösterge olduğunu söyledi.

Okyay, değerlendirmesinde şu ifadeleri kullandı:

“Bu sektörde ihracatı artırabilmek, özellikle ihracat yaptığımız ülke sayısını artırabilmek çok önemli bir başarıdır. O yüzden geldiğimiz nokta, bir Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı ve sektör temsilcisi olarak bizi çok gururlandırıyor, çok mutlu oluyoruz. Savunma sanayiindeki gelişim hem ülkemiz içinde hem de ülkemiz dışında çok yakından izleniyor. Hakikaten aslında çok da büyük bir hızla bu gelişimi yakaladık. Bu işler yapılamaz işler değil belki ama bu kadar kısa zamanda yapılması hakikaten çok dikkati çekiyor özellikle yurt dışında.”

Okyay, bu süreçte Avrupa Savunma ve Havacılık Sanayiicileri Derneği’nin yönetim kuruluna SASAD’ı temsilen girdiğini ve burada Türkiye’ye yönelik yoğun ilgiyle karşılaştığını da belirtti. Okyay, bu ilgiyi şu sözlerle aktardı:

“Bu dönemde SASAD’ı temsilen Avrupa Savunma ve Havacılık Sanayiicileri Derneği’nin de yönetim kuruluna girdim. Orada da hakikaten gördüğüm ilgi farklıydı, sürekli ‘Türkiye olarak bu atılımı nasıl yaptınız?’ sorusu geliyordu. Bunun altında yatan çok sebep var ama burada devletle özel sektörün el ele vermesi önemli. Savunma sanayiini yöneten yapı olan Savunma Sanayii Başkanlığımız, kullanıcı makam olan Milli Savunma Bakanlığı, Türk Silahlı Kuvvetleri, İçişleri Bakanlığı, Emniyet, Jandarma, öte yandan özel sektör birlikteliği ve siyasi irade de arkasında olduğu zaman bu başarı yakalanabiliyor.”

Milli füzelerde kullanılan jet motorları

Osman Okyay, KALE Grubu bünyesinde faaliyet gösteren Kale Jet Motorları’nın belirli itki seviyelerinde jet motorları geliştirdiğini ve ürettiğini söyledi. Bu motorların özellikle seyir füzeleri, kamikaze dronlar ve dolanan mühimmatlarda kullanıldığını ifade etti.

Motor geliştirme çalışmalarına 2012 yılında başlandığını belirten Okyay, 10 yılın sonunda ilk motorun ortaya çıktığını, ardından 2-3 yıl içinde iki yeni motorun daha geliştirildiğini aktardı. Okyay, mevcut durumu şu sözlerle anlattı:

“Dolayısıyla şu anda 3 motorla, ROKETSAN ve TÜBİTAK SAGE’nin geliştirdiği, ROKETSAN’ın ağırlıklı olarak ürettiği seyir füzeleri platformlarının motorunu, itki sistemlerini sağlıyoruz. KARA ATMACA, ÇAKIR, , SOM gibi füzelerimizin motorlarını temin ediyoruz.”

Brezilya’ya sevkiyat ve yeni ihracat beklentileri

Jet motoru geliştiren ve üreten şirket sayısının dünyada sınırlı olduğunu vurgulayan Okyay, özellikle Batı ülkelerinde bu alanda faaliyet gösteren firma sayısının çok az olduğunu belirtti. Bu durumun yeni füze projeleri geliştiren ülkeleri motor tedariki konusunda arayışa yönelttiğini ifade etti.

Okyay, ihracata ilişkin süreci şu sözlerle aktardı:

“Özellikle Batı dünyasında bir elin parmaklarını geçmiyor. Dolayısıyla siz bu motorları geliştirdiğiniz zaman dünyada yeni platform geliştirecek ülkeler motor konusunda arayışa giriyorlar. Çok fazla da bir arz yok bu konuda. Dolayısıyla biz de o 3-5 firmadan bir tanesi olduğumuz için bizim de kapımızı çalıyorlar. Füze projelerine motor sağlamaya başladık. Buna 2025 senesinde Brezilya’ya, Brezilya Deniz Kuvvetleri için geliştirilen bir seyir füzesine motor sağlayarak başladık.”

Brezilya’ya yönelik sevkiyatın başladığını belirten Okyay, füze geliştirme çalışmalarının devam ettiğini ve motorların entegrasyon sürecinin sürdüğünü söyledi. İlerleyen dönemde uçuşlu testler için motor sevkiyatlarının artacağını belirten Okyay, şu ifadeleri kullandı:

“Şu anda füze geliştirme çalışmaları devam ediyor, biz motor sevkiyatımızı başlattık ve şu anda füzeyle entegrasyonu çalışıyor firma. Arkasından uçuşlu testler vesaire için motor sayıları artarak sevk etmeye devam edeceğiz. Bu bizi çok mutlu etti, çok gururlandırdı. Jet motoru gibi genelde ülke olarak dışa bağımlı olduğumuz bir alanda ihracat yapabilir hale gelmek bizi en duygulandıran konuydu.”

Okyay, başka ülkelerle de görüşmelerin sürdüğünü belirterek, 12-13 ülke ve firmayla temas halinde olduklarını söyledi. Aynı zamanda dört yeni jet motoru geliştirme çalışmasının paralel olarak devam ettiğini ifade eden Okyay, bu projelerin önümüzdeki dönemde sonuç vermesinin hedeflendiğini dile getirdi.

Kaynak: savunmaSanayiSt