Norveç, 2035’e kadar savunmaya 11,8 milyar dolar ek ödenek ayırdı
Norveç, giderek daha “istikrarsız” olarak tanımladığı küresel güvenlik ortamına karşı savunma kapasitesini güçlendirmek amacıyla önümüzdeki on yıl içinde ek 115 milyar Norveç Kronu, yani yaklaşık 11,8 milyar dolarlık savunma harcaması yapmayı planladığını duyurdu. Oslo yönetimi tarafından yapılan açıklamaya göre söz konusu ek kaynak, 2024 yılında ilk onayı verilen 2025-2036 Revize Uzun Vadeli Savunma Planı’na dahil edilecek.
Planın kabul edilmesi halinde ülkenin 2035 yılına kadar NATO’nun gayrisafi yurt içi hasılanın yüzde 3,5’ine karşılık gelen savunma harcaması hedefini yakalama yoluna gireceği belirtildi. Ancak finansman değişikliği ve buna bağlı teçhizat önerilerinin yürürlüğe girmesi için önce ulusal parlamentonun onayı gerekiyor.
Norveç Başbakanı Jonas Gahr Støre, savunma ekipmanlarının maliyetinin arttığını ve Ukrayna savaşının yeni çıkarımlar ortaya koyduğunu belirterek, ülkenin savunma kabiliyetlerini hızla güçlendirebilmek için uzun vadeli plana önemli ölçüde ek kaynak ayırdıklarını ifade etti. Teklife göre 31 milyar Kron 2030’a kadar, kalan 84 milyar Kron ise 2030-2035 döneminde harcanacak. Norveç’in 2026 savunma bütçesinin ise 180 milyar Kron seviyesinde olduğu aktarıldı.
Ek finansmanın “muharebe açısından kritik mühimmat” tedarikine yönlendirileceği, bu kapsamda Norveç’in F-35 filosunda kullanılmak üzere Gelişmiş Anti-Radyasyon Güdümlü Füze – Genişletilmiş Menzil (AARGM-ER) mühimmatının satın alınmasının planlandığı kaydedildi. Belgede yer alan çevrim içi çeviriye göre Norveç, Northrop Grumman üretimi bu füzeler için yıl sonuna kadar sözleşme imzalamayı, teslimatları ise 2031-2032 döneminde almayı hedefliyor.
Ayrıca ek kaynağın, Almanya’nın ThyssenKrupp Marine Systems şirketi tarafından üretilen yeni Type 212CD denizaltıların hizmete alınma sürecini hızlandırmak ve Birleşik Krallık merkezli BAE Systems tarafından inşa edilen ilk iki Type 26 denizaltı savunma harbi fırkateyninin tedarikini desteklemek için kullanılacağı ifade edildi. Norveç, program maliyeti 9,69 milyar dolar olarak belirtilen altı denizaltı satın alma taahhüdünde bulunurken, tahmini değeri 10 milyar sterlin yani 13,5 milyar dolar olan en az beş suüstü gemisi edinmeyi planlıyor.
Uzun Vadeli Savunma Planı teklifinde, ilgili silahlar ve silah entegrasyonu ile birlikte son iki Type 212CD denizaltının maliyetinin ilk dört denizaltıya kıyasla daha yüksek olduğu, bunun savunma pazarındaki genel fiyat artışı ile hammadde maliyetlerindeki yükselişi yansıttığı vurgulandı. Belgede ayrıca bazı müttefik ülkelerin Norveç-Almanya ortak denizaltı sınıfıyla ilgilendiği ve bu iş birliğinin teslimat hızını etkileyebileceği uyarısına da yer verildi.
Type 26 tedarikine ilişkin olarak ise fırkateynlerin, savaş sisteminin ayrılmaz bir parçası olacak şekilde denizaltı savunma harbi kabiliyetine sahip deniz helikopterleriyle donatılacağı belirtildi, ancak hangi helikopter tipinin seçileceği açıklanmadı. Leonardo’nun, Type 26 ile birlikte bir “paket” kapsamında AW101 helikopterlerini önerdiğinin bildirildiği, buna karşın Oslo’nun fırkateyn tasarımını seçerken helikopter siparişi vermemeyi tercih ettiği aktarıldı.
Kara kuvvetleri alanında ise Finnmark Tugayı’nın geliştirilmesinin iki yıl öne çekilmesi öncelikler arasında yer aldı. Norveç Silahlı Kuvvetleri, Ağustos 2025’te sosyal medya üzerinden yaptığı paylaşımda tugayın genişletileceğini ve 2032’de tam operasyonel hale geleceğini açıklamıştı. Söz konusu birlik, esas olarak NATO’nun Arktik bölgedeki varlığını güçlendirmek amacıyla tasarlanıyor.
Yeni planlama teklifinde bazı önemli programlarda gecikme ve iptaller de yer aldı. Silahlı Kuvvetlerin özel kuvvetleri ile kara kuvvetlerini desteklemek üzere helikopter tedarikinin ertelendiği belirtilirken, uzun menzilli deniz gözetleme İHA’larının alımı tamamen iptal edildi. Belgede, Birleşik Krallık ile uzun menzilli İHA’lar konusunda olası bir iş birliğinin, iptal edilen ulusal tedarikin hedeflediği etkinin bir bölümünü karşılayabileceği ifade edildi. Buna ek olarak, ilgili kabiliyetin uzay tabanlı çözümlerle de desteklenmesinin planlandığı bildirildi.
Kaynak: Breaking Defense
Kaynak: savunmaTr