İngiltere Savunma Bakanlığı, Rus Tu-142 Bear-F deniz devriye uçağının, Kraliyet Donanması’nın amiral gemisi HMS Prince of Wales uçak ve refakati gemilerinin üzerinde düşük irtifada yakın uçuş gerçekleştirdiğini açıkladı.
Norveç Denizi hava sahasında meydana gelen olay, bakanlık tarafından “güvensiz ve profesyonellik dışı” olarak nitelendirildi.
Norveç Denizi’nde gerilim tırmanıyor
Bakanlığa göre geçen hafta 2 Temmuz 2026 tarihinde meydana gelen olayda iki Rus Bear-F Tu-142 tipi deniz karakol uçağı, İngiltere’nin uçak gemisi ile ona refakat eden gemilerine birden çok yaklaştı. Bu gemilerden biri de HMS Duncan’dı.
Rus uçakları, HMS Prince of Wales yakınlarında büyük sayıda sonobuoy (su altı mikrofonu görevi gören, denizaltı tespit cihazı) bıraktı. Sonouoy, geminin çevresindeki su altı faaliyetlerini izlemek amacıyla kullanılabiliyor.
Olayın HMS Prince of Wales’ten kalkan İngiliz F-35B Lightning jetleri Rus uçaklarını önledi. Bu önlemenin ardından Rus uçakları bölgeden ayrıldı. Yaşanan olayda ilk kez bir Avrupa uçak gemisinden kalkan F-35’lerin NATO hava savunma operasyonunda kullanıldığı bir bağlamda gerçekleşti.
Bakanlıktan yapılan resmi açıklamada şu ifadelere yer verildi:
“Bear-F, düşük irtifada ve gereksiz yere HMS Prince of Wales’e yaklaştı. Bu faaliyet güvensiz ve profesyonellik dışıdır.”
Kuzeyde artan gerilim
HMS Prince of Wales, son dönemde Operation Firecrest ve NATO’nun Arctic Sentry kapsamında Norveç Denizi ve Arktik sularında görev yapıyor. Görevin amacı, Rus faaliyetlerine karşı caydırıcılık oluşturmak, kritik su altı altyapısını (kabloları) korumak ve NATO müttefikleriyle ortak operasyonlar yürütmek. Ancak bu adımlar, Ruslar tarafından yakından takip ediliyor.
Yılların eskitemediği uçak: Tu-142 Bear
Tupolev Tu-142, 1950’lere dayanan Tu-95 ‘Bear’ bombardıman uçağının deniz karakol modeli. Tu-142’nin versiyonları 1968 ile 1994 yılları arasında üretildi. Uçakta, dört adet NK-12MP turboprop motoru yer alıyor. Ayırt edici ters yönde dönen pervane imzası oldukça gürültülüdür ve hatta su altındaki denizaltılar tarafından sonarda bile duyulabilir. Bununla birlikte, 12.000 km’nin üzerinde uzun bir menzile, 17 saate kadar devriye dayanıklılığına sahiptir ve 126 adede kadar sonoboy, torpido ve derinlik bombası taşıyabilir.
Rus deniz havacılığında yaklaşık 22 uçak hala faal durumda olup, çoğunlukla Finlandiya ve Norveç sınırlarından sadece yaklaşık 100 km uzaklıktaki Kola Yarımadası’ndaki Olenya Hava Üssü’nden uçuyor. Bu uçaklar, özellikle Soğuk Savaş sonrasında Kuzey Atlantik’te gerçekleştirdikleri devriye uçuşları ile tanınıyor.